O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi – davlatning bosh qonuni, shu davlatda yashovchi fuqarolarning huquqlari va majburiyatlarini o‘zida mujassam etuvchi asosiy mezon hisoblanadi. Konstitutsiyamiz mustaqilligimizni mustahkamlash, xalqimizning tinch-osuda, farovon hayotini ta’minlashning muhim asosidir.
Ta’kidlash joizki, 2023-yil 30-aprel kuni bo‘lib o‘tgan umumxalq referendumida xalqimiz o‘zining yuksak siyosiy ongi, huquqiy madaniyati va dunyoqarashini namoyon etib, yangi tahrirdagi O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasini qabul qildi. Yangi tahrirdagi Konstitutsiyaga 65 foiz o‘zgartirish kiritilgan bo‘lib, unda shaxs manfaatining davlat manfaatidan ustunligi, inson, uning huquq va erkinliklari hamda manfaatlari eng oliy qadriyat sifatida muhrlab qo‘yilgan. Shuningdek, Konstitutsiya-da davlat qurilishining yangi strategik maqsadi – ijtimoiy davlat qurish, ijtimoiy adolat va birdamlik prinsiplarini joriy etish, inson huquq va erkinliklarini himoya qilishning mutlaqo yangi mexanizmlari belgilab qo‘ygan.
Shu bilan birga ilk bor ta’lim va tarbiya bergan ustozlarning nufuzini oshi-rishga qaratilgan normalar Konstitutsiyada o‘z aksini topdi. Shaxsan men ham ko‘p yillardan beri ta’lim sohasi vakili, o‘qituvchi sifatida Konstitutsiyaga kiritilgan ushbu normalardan juda xursand bo‘ldim. Xususan, bosh qomusimizda dav-latning o‘qituvchilar sha’ni va qadr-qimmatini himoya qilish, ularning ijti-moiy va moddiy farovonligi, kasbiy jihatdan o‘sishi to‘g‘-risida g‘amxo‘rlik qilish majburiyati kuchaytirildi. Bu qoidalar mamlakatimizdagi 700 ming nafarga yaqin o‘qituvchilarning professional o‘sishi hamda ijtimoiy va moddiy qo‘llab-quvvatlanishi, ularning jamiyatdagi ijtimoiy maqomi, obro‘sini yanada oshirishga xizmat qiladi. Bugungi kunda aynan yangi norma bo‘yicha davlat organ-lari va boshqa tashkilotlar-ning maktablar va o‘qituvchi-lar faoliyatiga asossiz arala-shuviga, pedagog kadrlar-ning kamsitilishiga, ularning mehnatga majburlanishiga, ta’lim-tarbiya jarayoniga to‘sqinlik qilish yoki o‘qituv-chilarning huquqlari buzili-shiga chek qo‘yildi. Asosiy qonunimizning 52-moddasi biz, pedagoglarning ish faoliyatimizga ijobiy ta’sir ko‘rsatmoqda.
Muxtasar aytganda, bugun Konstitutsiyamiz-ning yangi normalarida asosiy e’tibor inson, jamiyat va davlatning barqa-ror rivojlanishini ta’minlashga qaratilganini ishonch bilan ta’kidlash mumkin.
Dilbar Hakimova,
Jizzax davlat pedagogika universiteti huzuridagi akademik
litsey o‘qituvchisi